Marc Lammers: ‘Overflow van vertrouwen’

Heel Engeland is in rep en roer: Leicester, het lelijke eendje van de Premier League is kampioen van Engeland. De oliesjeiks, russische nouveau riche en Amerikaanse suikerooms moesten het afleggen tegen de Thaise dutyfree-winkelier en -miljardair Vichai Raksiaksorn. Die kocht voetbalclub Leicester in 2010. En eigenlijk veranderde hij niet zo veel. Waar bij andere clubs de trainers per dozijn werden afgekocht, is kampioenscoach Ranieri pas de derde trainer, sinds de komst van de Thai. En daarmee voldoet hij aan een belangrijke eigenschap om een organisatie in een ‘flow’ te krijgen: Vertrouwen.

In een ‘flow’ presteren mensen tot vijf keer beter dan normaal. Die ‘flow’ waarin Leicester zat werd gekoesterd. Tot twee wedstrijden voor het kampioenschap had coach Ranieri nog niet gerept over de eindzege: ‘Eerst de volgende wedstrijd winnen.’ Daarmee wilde hij vooral de ‘flow’ in zijn team niet doorbreken. Zoals Co Adriaanse dat jaren geleden deed bij Willem II. ‘Waar zegt u?!’ Ja, bij Willem II. En als geheugensteuntje: Dat jaar plaatste Willem II zich voor de Champions League…

Vertrouwen in organisaties is vaak een lastig onderwerp. De kunst van het loslaten is niet de sterkste kant van ons, als manager. We zijn geneigd om directief, met straffen en belonen, onze mensen ‘aan te sturen’. Zelfsturende teams komen vaak niet verder dan zelf organiseren en de Nederlandse manager die trots is op delegeren moet waarschijnlijk nog geboren worden. En natuurlijk heeft Ranieri zijn jongens het hele seizoen geïnstrueerd. Hij heeft echt niet elf spelers het veld in gestuurd met de mededeling: ‘Doe maar wat.’ Maar op het moment dat duidelijk was met welke strategie ze gingen strijden kregen zijn spelers carte blanche. Op spits Vardy na dan, die kreeg rood.

‘Flow’ ontstaat pas als er vertrouwen is in het team. En dat luistert heel nauw. Een klant die van een verkoper ‘nee’ als antwoord krijgt op een onterechte of onmogelijke vraag, zegt al gauw: ‘Ik bel je baas wel even, die zegt toch ‘ja”. En dan valt het nog niet mee om het vertrouwen in je verkoper te hebben en inderdaad ook ‘nee’ te zeggen tegen die klant. Maar dat zijn de momenten dat Ranieri en Adriaanse de teugels lieten vieren: ‘Doe wat je het beste lijkt, ik steun je wel’.

Vertrouwen is maar één van de elf eigenschappen van ‘flow’, die ‘flow’ maakbaar maken. ‘Flow’ is geen toeval, het is te organiseren. In die wetenschap kunnen heel veel organisaties leren van de ‘overflow’ van vertrouwen waarmee Leicester-coach Ranieri zijn jongens naar het kampioenschap leidde. Niet omdat het betere voetballers zijn, maar omdat het team tot vijf keer beter kon presteren dan ooit tevoren. Hun ‘flow’ wordt nu hinderlijk onderbroken door een ‘bierstroom’. Maar ook dat hoort er bij: vier je successen. Volgend jaar in de Champions League moet het vertrouwen weer terug zijn.

Sprekers in dit artikel